Tiêu chuẩn hoạt động về môi trường và xã hội bền vững của IFC (IFC Performance Standards, PS) có hiệu lực từ ngày 01/01/2012. Đây là chuẩn tham chiếu cho dự án khu vực tư nhân do IFC tài trợ, đồng thời được các ngân hàng theo Nguyên tắc Xích đạo áp dụng cho dự án tại các nước không thuộc danh sách "nước được chỉ định", trong đó có Việt Nam.
Tám tiêu chuẩn
1. Đánh giá và quản lý rủi ro, tác động môi trường và xã hội.
2. Lao động và điều kiện làm việc.
3. Sử dụng hiệu quả tài nguyên và phòng ngừa ô nhiễm.
4. Sức khỏe, an toàn và an ninh cộng đồng.
5. Thu hồi đất và tái định cư không tự nguyện.
6. Bảo tồn đa dạng sinh học và quản lý bền vững tài nguyên thiên nhiên sống.
7. Người bản địa.
8. Di sản văn hóa.
PS1 là khung chung: khách hàng phải có hệ thống quản lý môi trường và xã hội (ESMS) gồm bảy cấu phần: chính sách; nhận diện rủi ro và tác động; chương trình quản lý; năng lực tổ chức; chuẩn bị và ứng phó khẩn cấp; sự tham gia của các bên liên quan; giám sát và rà soát. PS2 đến PS8 áp dụng tùy theo rủi ro được xác định trong quá trình đánh giá.
Một số ngưỡng cụ thể
- Khí nhà kính (PS3): dự án phát thải hoặc dự kiến phát thải trên 25.000 tCO2e/năm phải định lượng phát thải hằng năm, gồm phát thải trực tiếp từ cơ sở do khách hàng sở hữu hoặc kiểm soát và phát thải gián tiếp từ năng lượng mua ngoài.
- Chất lượng không khí (Hướng dẫn EHS chung): dự án không được làm vượt tiêu chuẩn chất lượng không khí; áp dụng tiêu chuẩn quốc gia, nếu không có thì theo Hướng dẫn chất lượng không khí hiện hành của WHO. Nguyên tắc chung là phần đóng góp của dự án không nên vượt 25% tiêu chuẩn áp dụng, để còn dư địa cho phát triển khác trong cùng vùng không khí.
Hướng dẫn EHS và pháp luật Việt Nam
Hướng dẫn EHS chung của Nhóm Ngân hàng Thế giới ban hành ngày 30/4/2007, đi kèm các hướng dẫn theo ngành (xi măng, nhiệt điện, cơ sở y tế…). Khi quy chuẩn kỹ thuật quốc gia khác với Hướng dẫn EHS, dự án phải đáp ứng mức nghiêm ngặt hơn. Nếu áp dụng mức kém nghiêm ngặt hơn vì điều kiện riêng của dự án, khách hàng phải giải trình đầy đủ, chứng minh mức đó vẫn bảo vệ sức khỏe con người và môi trường.
Trên thực tế, đánh giá khoảng trống thường cho thấy các khác biệt ở: tham vấn và công bố thông tin, quản lý nhà thầu và chuỗi cung ứng chính, sức khỏe và an toàn cộng đồng, sinh kế của người bị ảnh hưởng không có quyền hợp pháp về đất, đánh giá đa dạng sinh học (môi trường sống tự nhiên, môi trường sống quan trọng) và định lượng khí nhà kính. Kế hoạch hành động môi trường và xã hội (ESAP) là công cụ để thu hẹp các khoảng trống này theo tiến độ cam kết với bên cho vay.